Σάββατο, 20 Μαΐου 2017

ΚΑΡΔΙΤΣΑ:ΙΕΡΟΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΝΑΟΣ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΑΙ ΕΛΕΝΗΣ ~ ΙΣΤΟΡΙΑ

Στην καρδιά της πόλης, χτισμένος στο κέντρο της πρώτης χριστιανικής συνοικίας της Καρδίτσας, που παλιά λεγόταν Βαρούσι, δεσπόζει ο Ιερός Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Κωνσταντίνου και της μητέρας του Αγίας Ελένης. Ακριβώς πάνω από την είσοδο του ναού υπάρχουν κάποιες επιγραφές σε μαρμάρινη πλάκα. Σύμφωνα με την πρώτη επιγραφή, ο θεμέλιος λίθος του ναού τέθηκε την 14-09-1887 από τον Μητροπολίτη Λαρίσης Νεόφυτο, επί δημαρχίας Χρ. Λάππα. Σύμφωνα με τη δεύτερη επιγραφή ο ναός καθαγιάσθηκε υπό τον Μητροπολίτη Θεσσαλιώτιδος Ευθύμιο το 1910 επί δημαρχίας Δημ. Χρ. Λάππα. Σύμφωνα με την τρίτη επιγραφή ιστορήθη επιμελεία του Σεβ.Θεσσαλιώτιδος Ιεζεκιήλ του από Βελανιδιάς* το 1934. Αμέσως από κάτω ακολουθεί μία τελευταία επιγραφή που αναγράφει τα ονόματα αυτών που αποτελούσαν την επιτροπή εράνου. Για την ανοικοδόμηση του ναού συγκεντρώθηκαν χρήματα από εράνους και επιβλήθηκε φόρος σε κάθε συναλλαγή στην αγορά. Χρειάστηκαν πολλά χρόνια και πέρασε από χίλια κύματα η ανέγερση του ναού, ο οποίος εκείνη την εποχή ήταν ο μεγαλύτερος στη Θεσσαλία! Ο παλιός ναός που βρισκόταν στη διασταύρωση των οδών Σταμούλη και  Καμινάδων, γκρεμίστηκε όταν άρχισε να λειτουργεί ο νέος.
Το μέγεθος του ναού ήταν τόσο μεγάλο που ειρωνικά είχε ειπωθεί από περιηγητή της εποχής (Α. Φιλαδελφεύς) ότι χωρούσε μέσα όλους τους κατοίκους της πόλης, μαζί με την οικοσκευή και τα ζώα τους. Μάλιστα τα κωδωνοστάσια, με καμπάνες από τη Βενετία και ρολόι από τη Γερμανία, ήταν πολύ υψηλότερα απ’ ότι είναι σήμερα, αλλά με το σεισμό του 1954 το τελευταίο επίπεδο κατέρρευσε.
Η Κεντρική πλατεία της πόλης της Καρδίτσας,στο βάθος ο Μητροπολιτικός Ναός των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, η ανέγερση του οποίου άρχισε το 1887.
Εντός του ναού υπάρχουν τέσσερα παρεκκλήσια. Στην είσοδο του ναού, στη δεξιά πλευρά βρίσκεται το παρεκκλήσιο των Αγ.Αναργύρων και αριστερά το παρεκκλήσιο του Αγ.Ελευθερίου, τα οποία χρησιμοποιούνται. Στην μπροστινή δεξιά πλευρά βρίσκεται το παρεκκλήσιο του Προφήτη Ιεζεκιήλ και στην αριστερή πλευρά το παρεκκλήσιο  του Αγ.Στυλιανού, τα οποία δεν χρησιμοποιούνται.

Φωτογραφία:Βαγγέλης Παπαβασιλείου-Φούλ Πανόραμα του εσωτερικού χώρου του Ναού

Στο ναό βρίσκονται αγιογραφίες και κειμήλια από τις αρχές του 1900. Η αγιογράφηση του ναού έγινε από σημαντικούς ζωγράφους της εποχής, τον Ν.Δόντα (αγιογράφηση τρούλου), τον Ι.Πούλακα, τον Ιωαννίκα Μαυρόπουλο, τον Ν.Ιωάννου και τον Δ.Γιολδάση. Ο τελευταίος φιλοτέχνησε τις οχτώ μεγάλες αγιογραφίες που βρίσκονται αριστερά και δεξιά του ναού στις εισόδους των δύο μπροστινών παρεκκλησίων, καθώς και το ψηφιδωτό στο υπέρθυρο στην είσοδο του ναού.
Φωτογραφία: Despina Mousafiri
Κατά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο μία βόμβα από τους Γερμανούς έπληξε την αυλή του ναού, η οποία δεν έσκασε και ο Μητροπολίτης Ιεζεκιήλ λόγω του θαύματος αυτού, ζήτησε να απενεργοποιηθεί η βόμβα και να μετατραπεί σε πολυέλαιο. Ο πολυέλαιος αυτός βρισκόταν στην είσοδο του Ι.Ν.Αγ.Κων/νου και Ελένης και στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο Μουσείο Πόλης όπου είναι το πρώτο έκθεμα που συναντά ο επισκέπτης του μουσείου κατά την είσοδό του. Σε επιγραφή που υπάρχει πάνω στον πολυέλαιο αναγράφεται «Η ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΥΤΗ ΒΟΜΒΑ ΕΠΕΣΕΝ ΕΠΙ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΚΑΡΔΙΤΣΗΣ ΤΟ ΜΕΣΟΝΥΚΤΙΟΝ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΤΟΥ 1941 ΕΤΟΥΣ ΤΟΥ ΚΟΙΜΩΜΕΝΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΙΕΖΕΚΙΗΛ ΔΙΑΣΩΘΕΝΤΟΣ ΚΑΤΑ ΧΑΡΙΝ ΘΕΟΥ».
Φωτογραφία: Panagiota Anagnost
* Ο μακαριστός Μητροπολίτης πρ.Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων κυρός Ιεζεκιήλ (κατά κόσμον Παναγιώτης Φ. Στρούμπος) γεννήθηκε το 1874 στην Καλαμάτα. Εκάρη μοναχός στην Ιερά Μονή Βελανιδιάς Καλαμάτας. Υπήρξε πνευματικός άνθρωπος, μορφωμένος, με πτυχία της Θεολογικής Σχολής και της Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών και πολυταξιδεμένος. Είχε συγγράψει πλήθος μελετών και άρθρων που είχαν δημοσιευτεί σε εφημερίδες και περιοδικά της εποχής. Κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου είχε καταταγεί στο στρατό ως στρατιωτικός ιεροκήρυκας και είχε συμμετάσχει στις εκστρατείες της Σερβίας και Μικράς Ασίας, όπου τραυματίστηκε. Έτσι του απονεμήθηκαν ο πολεμικός σταυρός ανδρείας Β’ Τάξεως, το μετάλλιο στρατιωτικής αξίας Δ’ Τάξεως και ο αργυρός σταυρός του Σωτήρος (χαρακτηριστική είναι η προτομή στον αυλόγυρο του Ι.Ν.Αγ.Κων/νου και Ελένης, του Μητροπολίτη Ιεζεκιήλ που φέρει τα παράσημα). Η κοινωνική και φιλανθρωπική προσφορά του ήταν μεγάλη στην περιοχή της Καρδίτσας, ενδεικτικά αναφέρονται η ίδρυση φιλόπτωχου ταμείου, της ταπητουργικής σχολής Καρδίτσας, του παλαιού Νοσοκομείου Καρδίτσας, του Σανατορίου, των παιδικών κατασκηνώσεων, ενίσχυση της Λαϊκής Βιβλιοθήκης Αθηνάς, προικοδότηση άπορων κοριτσιών κ.α. Εκοιμήθη το 1953.
Ελπίδα Κυπραίου
Διπλωματούχος Μηχανικός
Μεταλλείων – Μεταλλουργός ΕΜΠ
Σχεδιάστρια & Τεχνολόγος Ξύλου & Επίπλου