Τετάρτη 4 Μαΐου 2011

Η αξία της Μεσογειακής κουζίνας στη διατροφή του σύγχρονου ανθρώπου

«Η κατασκευή του οργανισμού μας εξαρτάται σε μεγάλο μέρος από τη φύση των χημικών ουσιών που παίρνουν μέρος στην σύνθεση των ιστών μας»...
είχε πει ο Αλέξης Καρέλ, ο μεγαλύτερος νομπελίστας βιολόγος της εποχής μας, για να εξηγήσει πόσο μεγάλη είναι η επίδραση του περιβάλλοντος και της τροφής στη διαμόρφωση της ποιότητας των ανθρώπων, εξηγώντας ότι: «Είναι δυνατό να δώσουμε μερικά χαρακτηριστικά στους ανθρώπους, όπως και στα ζώα, αν τους υποβάλλουμε από μικρή ηλικία σε ανάλογη διατροφή. Είναι πιθανόν η σύσταση των αδένων και του νευρικού συστήματος να αλλάξουν ανάλογα με την τροφή και οι πνευματικές και ψυχικές λειτουργίες να μεταβάλλονται παράλληλα με την σύσταση, τη μορφή και τις διαστάσεις του σώματος».

Εξειδικεύοντας περαιτέρω ο διάσημος βιολόγος τονίζει: «Το σώμα μας και η φυσιολογική και ψυχική ποιότητά του επηρεάζεται από τη γεωλογική κατάσταση της χώρας όπου ζούμε, από την φύση των ζώων και των φυτών με τα οπία τρεφόμαστε», για να καταλήξει ότι «ο σύγχρονος άνθρωπος εκφυλίζεται γιατί οι πρόοδοι του βιομηχανικού πολιτισμού διευκολύνουν ολοένα και περισσότερο την απομάκρυνση του από τη ζωή των προγόνων του».

Η σύγχρονη πραγματικότητα επιβεβαιώνει τις παραπάνω σκέψεις με σκληρά νούμερα αφού περισσότεροι από 2,5 εκατομμύρια Ελληνες εμφανίζουν υπέρταση (ωστόσο μόνο το 70% γνωρίζει το πρόβλημα, και από αυτούς, μόνο το 51% λαμβάνει θεραπεία), το 40% των κατοίκων της χώρας έχει τιμές χοληστερόλης πάνω από τις φυσιολογικές τιμές (200 mg/dl), κάθε χρόνο καταγράφονται 15-16.000 εμφράγματα στη χώρα μας, η συχνότητα του σακχαρώδη διαβήτη στην Ελλάδα είναι της ιδίας τάξης με αυτή των Ευρωπαϊκών χωρών, δηλαδή περίπου 4%, ένας στους δέκα άνδρες, ηλικίας 50-59 ετών, πάσχει από στεφανιαία νόσο, ενώ η συχνότητα εμφάνισης της παχυσαρκίας έχει αυξηθεί σε ποσοστό 10-40% περίπου, στις περισσότερες ευρωπαίκές χώρες τα τελευταία 10 χρόνια.

Η αναγωγή αυτών των αριθμών σε δραστικά διατροφικά μοντέλα αντιμετώπισης τους, καταλήγει αδιαφιλονίκητα στο μοντέλο της Μεσογειακής διατροφής, δεδομένου ότι επικεντρώνεται στα τυπικά και παραδοσιακά στοιχεία που αποτελούν την πεμπτουσία του μοντέλου της Μεσογειακής διατροφής. Συγκεκριμένα, ο ήλιος, το φώς, η θάλασσα και το ήπιο μεσογειακό κλίμα είναι τα γεννεσιουργά αίτια της άριστης ποιότητας των πρώτων υλών και τροφών, που ευδοκιμούν στις παραμεσόγειες χώρες, και συνίστανται στην εξαιρετική ποιότητα του παραγόμενου ελαιολάδου, από μοναδικές ποικιλίες ελαιοδέντρων, στα εσπεριδοειδή, στα λαχανικά, τα άγρια χόρτα και βότανα, στα κηπευτικά, τα όσπρια και τα δημητριακά, αλλά και τους ξηρούς καρπούς και το κρασί.

Η πληθώρα και η ποιότητα των παραπάνω τροφών δημιούργησαν ένα πυραμοειδές διατροφικό μοντέλο που διανθισμένο με φυσικά μυρωδικά και απαράμιλλη παραδοσιακή μαγειρική τέχνη, αποτέλεσε τον πυλώνα ενός ολόκληρου διατροφικού οικοδομήματος ευεργετικού για τον άνθρωπο, όντας ελιξίριο μακροζωίας και πηγή καλής και ισορροπημένης σωματικής, πνευματικής και ψυχικής υγείας. Η διατροφική πρόληψη και αντιμετώπιση σύγχρονων ασθενειών επιβάλλουν την υιοθέτηση του προτύπου της Μεσογειακής διατροφής.

Αυτό δεν θα μπορούσαν ποτέ να το φανταστούν οι Κρήτες, οι οποίοι υπήρξαν πρωτεργάτες του μοντέλου οι οποίοι χωρίς να το ξέρουν διατήρησαν και μετέδωσαν ένα δώρο ζωής, αποτελώντας οι ίδιοι ζωντανά παραδείγματα υγείας, δεδομένου ότι στατιστικά παρουσίαζαν τα χαμηλότερα ποσοστά θνησιμότητας, καρκίνου και καρδιαγγειακών παθήσεων. Είναι προφανές ότι η έλλειψη τροφών την περίοδο του μεσοπολέμου και της γερμανοϊταλικής κατοχής έστρεψε τους ανθρώπους σε απόλυτα φυσικές πρώτες ύλες ενός παρθένου φυσικού περιβάλλοντος, όπως το πιτυρούχο ψωμί ολικής αλέσεως, πλούσιο σε φυτικές ίνες, βιταμίνες και πολύτιμα μέταλλα και ιχνοστοιχεία, τα όσπρια, πλούσια πηγή πρωτείνών, τους ξηρούς καρπούς, το μέλι και τα φρούτα με τις ευεργετικές αντιοξειδωτικές τους ιδιότητες.

Η Μεσογειακή διατροφή δεν προβάλλεται απλά ως ένα διατροφικό μοντέλο, αλλά ως ένα επιβεβλημένο μέσο διατήρησης της καλής υγείας και δόμησης του οργανισμού. Μπορεί όμως ένας εργαζόμενος στον χώρο εργασίας ή κάποιος που κινείται έξω να εντάξει στην καθημερινότητά του τη Μεσογειακή διατροφή; Η απάντηση είναι ότι μπορεί και μάλιστα εύκολα, αρκεί να έχει την κατάλληλη διατροφική εκπαίδευση.
Οταν κάποιος θέτει σε λειτουργία τη μηχανή του αυτοκινήτου του, το πρώτο πράγμα που κάνει είναι να δεί εάν τα καύσιμά του επαρκούν για να καλύψουν το δρομολόγιο του,ενώ πολλοί άνθρωποι δεν διστάζουν να δώσουν περισσότερα χρήματα για να βάλουν στο αυτοκίνητό τους ποιοτικά καύσιμα, αφού αυτή η σωστή τους επιλογή παίζει καθοριστικό ρόλο στη διάρκεια ζωής της μηχανής. Φαίνεται ωστόσο ότι πολλοί άνθρωποι φροντίζουν περισσότερο το αυτοκίνητό τους παρά τον ίδιο τους τον εαυτό.

Μια διατροφή υψηλή σε λιπαρά και ζάχαρη (φαγητό τύπου fast food), σε νεογέννητα πειραματόζωα, μειώνει την αντίληψη του χώρου και την ικανότητα βραχυπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης μνήμης, ενώ σε ενήλικα πειραματόζωα σχετίζεται με την άπνοια ύπνου. Θα πρέπει πάνω απ΄όλα να αγαπήσουμε τον εαυτό μας, να τον φροντίζουμε, να συνειδητοποιήσουμε ότι το σώμα μας είναι ο χώρος που κατοικούμαι και να του δώσουμε χρόνο και ποιότητα. Αυτό που χρειάζεται είναι ενημέρωση και μια απόφαση να αποδώσουμε στην υγεία τη δέουσα σημασία.
Οι περισσότεροι νέοι άνθρωποι αποφεύγουν να μαγειρέψουν και ζητούν εύκολες και γρήγορες παρασκευές τροφών. Δεν θα πρέπει να ξεχνάμε γιατί τρώμε. Η τροφή δεν είναι μόνο μια πρωτογενής ανάγκη για επιβίωση. Κάθε φορά που τρώμε φορτίζουμε με ενέργεια και αναπληρώνουμε πολύτιμα θρεπτικά συστατικά που συνθέτουν το παζλ που λέγεται ανθρώπινος οργανισμός.
Ως μαγειρική τέχνη, η Μεσογειακή κουζίνα παρουσιάζει έκδηλο ενδιαφέρον λόγω της πολυσχεδίας των συνταγών και της αντικειμενικής απλότητας, δεδομένου ότι σα βάση της έχει το ελαιόλαδο και προϊόντα αυτούσια φυτικής προέλευσης, τα οποία η επιδεξιότητα, η φαντασία και η γνώση ενός έμπειρου σεφ τα μετατρέπει σε υπέροχα υγιεινά εδέσματα, απόλυτα δημοφιλή λόγω της ενέργειας και των ευεργετικών θρεπτικών συστατικών που προσδίδουν στον ανθρώπινο οργανισμό.

Ο γαστρονομικός πολιτισμός της χώρας μας θα μπορούσε να ενταχθεί άριστα σε πακέτο υπηρεσιών εναλλακτικών μορφών τουρισμού με γνώμονα την επιστροφή σε ένα φυσικό και υγιεινό τρόπο ζωής. Η Μεσογειακή κουζίνα έχει μια τεράστια προοπτική και δυναμική που δεν έχει ακόμα αξιοποιηθεί σωστά. Ως απόδειξη αναγνώρισης της αξίας της Μεσογειακής διατροφής, η κατανάλωση του ελαιολάδου στις Η.Π.Α.έχει αυξηθεί από το 1994 έως το 2004 κατά 180%. Πως όμως να προσφέρουμε κάτι που δεν έχουμε γευτεί; Αποτελεί παγκόσμια πρωτοτυπία, να προσφέρεται σε 2,5 εκατομμύρια τουρίστες ετησίως, οτιδήποτε εκτός από την τοπική κουζίνα, εκτός αν αποκαλείται ελληνική κουζίνα μουσακάς και λαδερά με σπορέλαιο! Για αυτό το λόγο, θα πρέπει να υπάρξει στήριξη όσων προσφέρουν καλή ελληνική κουζίνα, πίεση και συμμετοχή για την προβολή των προϊόντων μας εδώ και προβολή μέσα από τα εστιατόρια και τις οργανώσεις στο εξωτερικό.